De vraag naar program­meer­kennis verschuift. Niet alleen soft­wa­re­be­drijven zoeken mensen die kunnen coderen, ook banken, produc­tie­be­drijven, zorg­in­stel­lingen, logis­tieke spelers, over­heden en zake­lijke dienst­ver­le­ners nemen steeds vaker mensen aan die data kunnen ontsluiten, processen kunnen auto­ma­ti­seren en digi­tale systemen met elkaar kunnen verbinden. Een nieuwe analyse van Oxylabs laat dat duide­lijk zien. Het bedrijf onder­zocht bijna één miljoen Ameri­kaanse vaca­tures, waarvan circa 800.000 vaca­tures uitein­de­lijk voldeden aan de criteria voor de Ameri­kaanse techar­beids­markt in de periode van januari 2025 tot en met maart 2026. De resul­taten vormen tot op zekere hoogte ook een indi­catie hoe de arbe­dis­markt zich in de Benelux de komende tijd zal ontwik­kelen.

Werken met data

De uitkomst is opval­lend, maar niet verras­send voor wie de digi­ta­li­se­ring van bedrijven van dichtbij volgt. Python is de meest genoemde program­meer­taal in de onder­zochte vaca­tures, maar SQL zit daar vrijwel direct achter. Python komt voor in 46 procent van de vaca­tures waarin een program­meer­taal wordt gevraagd, SQL in 45 procent. Daarmee laat de analyse zien dat de arbeids­markt niet alleen draait om moderne AI-ontwik­ke­ling, soft­ware engi­nee­ring of cloud-native appli­ca­ties, maar ook om iets veel funda­men­te­lers: het kunnen werken met data.

Dat is ook rele­vant voor Neder­land en België. De cijfers komen uit de Vere­nigde Staten en kunnen dus niet één op één worden vertaald naar de Benelux. De Ameri­kaanse arbeids­markt is groter, kent andere regi­o­nale tech­clus­ters en beweegt vaak sneller bij nieuwe inves­te­rings­golven. Toch geven de uitkom­sten wel een bruik­baar beeld van de rich­ting waarin ook de Neder­landse en Belgi­sche markt zich ontwik­kelt. Bedrijven in beide landen digi­ta­li­seren hun processen in hoog tempo, bouwen data­plat­formen, expe­ri­men­teren met AI en zoeken naar manieren om bestaande systemen slimmer te koppelen. Daar­voor zijn niet alleen gespe­ci­a­li­seerde soft­wa­re­ont­wik­ke­laars nodig, maar ook data-analisten, engi­neers, secu­ri­ty­spe­ci­a­listen, cloud­be­heer­ders en func­ti­o­nele experts die voldoende tech­ni­sche bagage hebben om met data en auto­ma­ti­se­ring te werken.

Belangrijkste boodschap

De opmars van SQL is daarbij misschien de belang­rijkste bood­schap. In veel rang­lijstjes over popu­laire program­meer­talen krijgt Python de meeste aandacht. Dat is begrij­pe­lijk: Python is breed inzet­baar, rela­tief toegan­ke­lijk en stevig veran­kerd in AI, data science, scrip­ting, auto­ma­ti­se­ring en DevOps. Maar SQL blijkt in vaca­tures bijna net zo belang­rijk. Dat komt doordat vrijwel elke orga­ni­satie over data­bases, rappor­tages, trans­ac­tie­sys­temen en data­plat­formen beschikt. Wie systemen wil begrijpen, processen wil verbe­teren of AI-toepas­singen wil voeden met betrouw­bare data, moet kunnen werken met gestruc­tu­reerde gege­vens.

Volgens Oxylabs komt SQL boven­dien zelden alleen voor. In 60 procent van de onder­zochte vaca­tures worden minstens twee program­meer­talen genoemd. Python en SQL vormen samen de sterkste combi­natie: in onge­veer 21 procent van de vaca­tures worden beide vaar­dig­heden gevraagd. Daarna volgen combi­na­ties van SQL met Java en SQL met JavaScript, elk goed voor 9 procent van de onder­zochte vaca­tures. Dat onder­streept dat werk­ge­vers niet zozeer zoeken naar program­meurs die één taal beheersen, maar naar profes­si­o­nals die meer­dere lagen van de digi­tale stack begrijpen.

Herkenbare ontwikkeling

Voor de Neder­landse en Belgi­sche arbeids­markt is dat een herken­bare ontwik­ke­ling. Veel orga­ni­sa­ties zitten midden in een over­gangs­fase. Ze hebben nog bestaande ERP‑, CRM‑, productie‑, logis­tieke of finan­ciële systemen draaien, maar willen tege­lijk stappen zetten met analy­tics, AI, auto­ma­ti­se­ring en cloud­plat­formen. In zo’n omge­ving is de combi­natie van Python en SQL logisch. SQL ontsluit de data, Python maakt analyse, auto­ma­ti­se­ring en AI-work­flows moge­lijk. Wie beide beheerst, kan vaak sneller scha­kelen tussen busi­ness­vraag en tech­ni­sche uitvoe­ring.

De analyse laat ook zien dat program­meer­kennis allang niet meer uitslui­tend een zaak van de klas­sieke tech­sector is. Meer dan de helft van de Ameri­kaanse vaca­tures waarin program­meer­talen worden gevraagd, komt uit sectoren buiten de tech­no­logie. Tech, data en telecom vormen met 43 procent nog altijd de grootste cate­gorie, maar daarna volgen profes­si­o­nele, juri­di­sche en zake­lijke dien­sten met 17 procent en manu­fac­tu­ring, indu­strie en defensie met 10 procent.

Economische waarde

Juist dat punt is belang­rijk voor Neder­land en België, waar veel econo­mi­sche waarde zit in indu­strie, logis­tiek, zake­lijke dienst­ver­le­ning, zorg, over­heid en finan­ciële dien­sten. Digi­ta­li­se­ring speelt daar niet altijd in de vorm van een nieuw soft­wa­re­pro­duct, maar vaak in de vorm van betere plan­ning, voor­spel­lend onder­houd, data­ge­dreven besluit­vor­ming, compli­ance, cyber­se­cu­rity, rappor­tage of procesop­ti­ma­li­satie. De vraag naar program­meer­vaar­dig­heden verspreidt zich daar­door over func­ties die vroeger nauwe­lijks als tech­func­ties werden gezien.

Ook de verschillen per sector zijn inte­res­sant. In de Ameri­kaanse analyse domi­neert Python vooral in sectoren die nieuwe digi­tale producten en dataca­pa­ci­teiten ontwik­kelen. SQL voert juist de boven­toon in sectoren waar trans­ac­ties, dossiers, admi­ni­stratie en rappor­tages centraal staan. In finance, insu­rance en real estate komt SQL bijvoor­beeld in 62 procent van de vaca­tures voor. Ook in heal­th­care, pharma en well­ness is SQL met 62 procent de meest genoemde taal. In manu­fac­tu­ring, indu­strial en defense staat Python bovenaan met 38 procent, terwijl SQL daar op 22 procent uitkomt en C++ met 19 procent de derde plaats inneemt.

Digitale opgaven

Dat beeld past bij de verschil­lende digi­tale opgaven per sector. In de maak­in­du­strie spelen auto­ma­ti­se­ring, simu­latie, embedded systemen, indu­striële data en AI-toepas­singen een groei­ende rol. In zorg, finan­ciële dienst­ver­le­ning en retail ligt het zwaar­te­punt vaak meer op data­kwa­li­teit, rappor­tages, klant- of pati­ënt­ge­ge­vens, trans­ac­ties en compli­ance. Voor Neder­land en België bete­kent dit dat de vraag naar program­meer­kennis niet overal dezelfde vorm zal aannemen. Een produc­tie­be­drijf zoekt andere profielen dan een bank, zieken­huis, gemeente of e‑commercebedrijf.

Soft­ware engi­nee­ring blijft intussen de grootste vaca­tu­re­ca­te­gorie waarin program­meer­talen worden genoemd. In de Ameri­kaanse analyse is 32 procent van de vaca­tures met program­mee­reisen gericht op soft­ware engi­nee­ring. Data science en AI/​ML volgen met 11 procent, tech- en engi­nee­ring­ma­na­ge­ment met 9 procent, DevOps, cloud en site reli­a­bi­lity met 8 procent, en data engi­nee­ring en archi­tec­tuur even­eens met 8 procent.

Dat laat zien dat de vraag naar program­meer­talen op twee niveaus groeit. Aan de ene kant blijft er behoefte aan mensen die soft­ware bouwen. Aan de andere kant ontstaat er een bredere groep func­ties waarin coderen geen doel op zich is, maar een middel om systemen te beheren, data te analy­seren, processen te auto­ma­ti­seren of AI-toepas­singen gecon­tro­leerd in te zetten. Vooral die tweede cate­gorie kan in Neder­land en België belang­rijk worden, omdat veel bedrijven niet alleen behoefte hebben aan meer ontwik­ke­laars, maar ook aan tech­nisch vaar­dige domein­ex­perts.

Heldere boodschap

Voor werk­ne­mers en studenten is de bood­schap helder. Python blijft een sterke keuze, zeker voor wie rich­ting AI, data science, auto­ma­ti­se­ring, secu­rity of cloud wil. Maar SQL verdient minstens zoveel aandacht. Het is minder modieus, maar in de prak­tijk vaak onmis­baar. Wie Python combi­neert met SQL, vergroot zijn inzet­baar­heid over sectoren heen. Voor soft­wa­re­ont­wik­ke­laars blijven daar­naast Java, JavaScript, Bash, C++, C#, Type­Script, R en Go rele­vant, afhan­ke­lijk van rol en sector. In de onder­zochte Ameri­kaanse vaca­tures staan Python, SQL, Java, JavaScript en Bash bovenaan als meest gevraagde talen.

Voor werk­ge­vers ligt er een andere les. De strijd om digi­taal talent gaat niet alleen over het aantrekken van schaarse program­meurs. Orga­ni­sa­ties kunnen ook inves­teren in het tech­nisch sterker maken van bestaande mede­wer­kers. Data-analisten, proces­en­gi­neers, control­lers, secu­ri­ty­spe­ci­a­listen, marke­teers, product owners en opera­tions mana­gers kunnen veel waar­de­voller worden als zij beter leren werken met data, scripts en auto­ma­ti­se­ring. Zeker in sectoren waar domein­kennis schaars is, kan dat effec­tiever zijn dan alleen extern tech­per­so­neel zoeken.

De Ameri­kaanse cijfers zijn dus geen voor­spel­ling die zonder meer op Neder­land en België kan worden geplakt. Wel zijn ze een duide­lijk signaal. Naar­mate AI, cloud, data-analyse en auto­ma­ti­se­ring dieper door­dringen in de economie, verschuift program­meer­kennis van speci­a­lis­ti­sche vaar­dig­heid naar brede arbeids­markt­com­pe­tentie. Daarbij draait het niet om het najagen van de nieuwste program­meer­taal, maar om een prak­ti­sche combi­natie: data kunnen vinden, begrijpen, bewerken en toepassen. In die wereld vormen Python en SQL voor­lopig een bijzonder sterk duo.